Kısa bir süre önce .NET logosunu da yenileyen Microsoft, Visual Studio 2010 ve .NET Framework 4.0 CTP sürümünü yayınladı. Yeni versiyon Visual Studio'yu denemek isteyenler sanal pc imajını indirdikten sonra Virtual PC ile açarak inceleyebilirler. Microsoft artık bir çok demoyu hazır kurulu halde sanal bilgisayar imajı olarak dağıtıyor ve çok ta iyi ediyor. Böylelikle siz test için ayrı bir donanım - zaman ayırmak zorunda kalmadan beta ürünleri test edebiliyorsunuz.

Microsoft Visual Studio 2010 ve .NET Framework 4.0 CTP sürümü VHD imajını yüklemek için tıklayın. (7.3 GB)

Benim daha önceki şu yazımda belirttiğim gibi Microsoft destekli ilk jquery intellisense versiyonu yayınlandı ve artık ismi jQuery Visual Studio Autocomplete Documentation. Ayrıca bu yeni güncelleştirme query.com download bölümüne ve John Resig tarafından code.google.com adresindeki jquery proje sayfasına da eklendi. Dökümantasyon versiyonu ise "Comment version: 1.2.6a" oldu.

Yeni vesiyonu bu linkten indirebilirsiniz.  jquery-1.2.6-vsdoc.js  (171 Kb)

Daha önce beta sürümünü duyurduğum Visual Studio 2008 Service Pack 1 and .NET Framework 3.5 Service Pack 1 Sürümü Yayınlandı.

Visual Studio 2008 Express Service Pack 1 li sürümlerinde artık Sql Server 2005 Express yerine Sql Server 2008 Express Edition gelmekte.

İnternete bağlı bir bilgisayara yükleme yapmak için için tıklayın.

ISO formatında bilgisayarınıza yüklemek için tıklayın.

Service Pack 1 dahil edilmiş Express Sürümleri ISO dosyasını indirmek için tıklayın.

Kurulum yapmadan önce :

- IDE ayarlarınızı yedekleyin.

- Eğer data önce beta versiyonunu yüklediyseniz SP1 i yüklemeden önce bu tool (Visual Studio 2008 Service Pack Preparation Tool)  u çalıştırmanız gerekmekte.

Bu sıcak yaz günlerinde tatile gidemeyen yazılımcılara hafta sonu dopingi;

INETA Summer Hit 2008!

2-3 Ağustos tarihlerinde Yıldız Üniversitesi Beşiktaş Kampüsünde, Oditoryum’da gerçekleştirilecek etkinlikte Silverlight 2.0, Team Foundation Server, IE 8.0 Yenilikleri, Web Client Software Factory, LINQ ve Web 3.0 gibi konular yer alacak.

Konuşmacılar:
Ali Rıza Babaoğlan
Ali Servet Eyüpoğlu
Coşkun Sunalı
Daron Yöndem
Eralp Erat
Kadir Çamoğlu
Uğur Umutluoğlu

Etkinlik Programı :

2 Ağustos
09.30-12.00 Silverlight 2.0
13.00-15.00 Yazılım Dünyası Nereye?
15.30-18.00 Team Foundation Server

3 Ağustos
09.30-11.00 IE 8.0 Yenilikleri
11.00-12.00 Web 3.0
13.00-14.30 Web Client Software Factory
15.00-17.30 LINQ

Katılımın ücretsiz olduğu etkinliğin, detay programına ve kayıt sayfasına http://tinyurl.com/inetasummerhit adresi üzerinden erişebilirsiniz.

Kaynak : INETA Türkiye

SubSonic yeni versiyonu yayınlandı. Bu yeni versiyonda eskiye nazaran bir çok yenilik mevcut. Ayrıca hep şikayet ettiğimiz bir çok Türkçe hatası giderilmiş durumda.

Benim gözlemlediğim değişiklikler şu şekilde :

• SubStage : Class oluşturan sonic.exe halen kullanılmakla birlikte artık SubSonic ; classları oluşturabilen, scaffolding testi için dahili bir web server barındıran, ayarların saklanabildiği ve daha bir çok yeni özelliği üzerinde barındıran bir windows uygulamasına sahip.
• Yeni sorgulama yapısı tıpkı Linq gibi kullanılabilmekte.
• Sayfalama (Paging) eğer SQL Server 2005 üzeri bir versiyon kullanıyorsanız artık sayfalama SQLServer 2005 ROW_NUMBER() fonksiyonu ile sağlanmakta (Eskiden bir temp tablosuna yazılıyordu) ve bu da performans arttırıcı bir etken olacakmış gibi görünmekte.
• Generics : C# 2.0 dan sonra gelen bu özellik SubSonic te neredeyse her yerde kullanılmakta.
• Türkçe problemleri giderildi (bu linkte daha önce belirttiğim hatalar).
• Devamı daha sonraki incelemeler sonucunda gelecek ... :)

Örnek olarak sizlere bir kaç kod göstermek isterim (Dikkat : Subsonic bağımlılık yapabilir).

SubSonic kullanılan bir projede:

•  Bir tablodaki toplam kayıt sayısını bulmak :
  
  int records = new Select("productID")
                   .From("Products").GetRecordCount();
  
  
• Bir tabloyu nesne olarak kullanmak :
  
  Product p = new Select().From<Product>()
                 .Where("ProductID").IsEqualTo(1).ExecuteSingle<Product>();
• Max kaydı bulmak :
  
  double result = new
          Select(Aggregate.Max("UnitPrice"))
          .From(Product.Schema)
          .ExecuteScalar<double>();
• Çoklu Join kullanımı ve sonuçların Collection olarak döndürülmesi :
  
  CustomerCollection customersByCategory = new Select()
                  .From(Customer.Schema)
                  .InnerJoin(Order.Schema)
                  .InnerJoin(OrderDetail.OrderIDColumn, Order.OrderIDColumn)
                  .InnerJoin(Product.ProductIDColumn, OrderDetail.ProductIDColumn)
                  .Where("CategoryID").IsEqualTo(5)
                  .ExecuteAsCollection<CustomerCollection>();
• Sayfalama :
  
  SubSonic.SqlQuery q = Select.AllColumnsFrom<Product>().
                 Paged(1, 20).Where("productid").IsLessThan(100);
  
  

Daha detaylı bilgiler için (İngilizce):

• SubStage Kullanımı : http://subsonicproject.com/2-1-pakala/using-substage/
• Sorgulama Örnekleri : http://subsonicproject.com/querying/select-queries/
• SUM, MAX, AVG vs. Kullanımı : http://subsonicproject.com/querying/aggregate-queries/
• SubSonic web sitesi : http://subsonicproject.com/
  

Bence Microsoft .Net tarafındaki açık kaynak kodlu en iyi ORM aracı olan SubSonic 2.1 RC 1 versiyonu yakın bir zaman önce yayınlandı. Ancak bölgesel ayarlarınız Türkçe ise bu sürümünde bazı hatalar ile karşılaşıyorsunuz. Bende bu hataları buldum ve düzelttim. Bu durumu da CodePlex teki projenin hata takibi bölümüne ekledim.

Bugün SVN sistemindeki kaynak kodları çektiğimde benim belirttiğim hataların giderilmiş olduğunu gördüm. Eğer sizde benim gibi SubSonic kaynak kod sistemini yakından takip ediyorsanız 456. revizyonla bu hataların giderildiğini görebilirsiniz. Diğer kullanıcılar ise SubSonic 2.1 RC 2 ile Türkçe hataları giderilmiş versiyonunu kullanabilirler.

Ayrıca 2.1 ile bir çok özellik yenilenmiş ve eski sürümlerdeki bir çok hata giderilmiş. Yeni olan başka bir özellik ise eskiden konsol uygulaması ile classlar oluşturulurken artık SubStage ile Windows Forms uygulaması üzerinden classlar oluşturulabiliyor ve bir çok veri tabanı ve provider ayarlarını saklayıp daha sonra kullanabiliyorsunuz.

Bugüne kadar ORM  ile uğraşmadıysanız treni kaçırmadan başlayın derim.

ASP.NET ile Microsoft Index Server Kayıtlarını Sorgulama ile ilgili internette bir çok kaynak mevcut. Bende size buradan bir kaç link vereceğim. Ancak asıl değinmek istediğim konu ASP.NET ile Index Server datalarını sorgulayan bir arayüz yazdığınızda indexlenen klasörlerde güvenlik ayarları değiştirilmiş ise problemlerin başladığı noktadasınız demektir.

ACL (access control list) mutlaka bir çoğunuz duymuşsunuzdur yani erişim kontrol listesi. Hemem hemen bir çok işletim sisteminde dosya ve dizinlerin okuma, yazma, değiştirme vs izinlerinin tutulduğu sisteme verilen genel bir ad. Burada ilginç olan durum ise Windows Index Servis te indexlenen datalardaki ACL bilgilerinin saklandığıdır. Yani siz siz olun Windows Index Servis datalarına veritabanı muamelesi yapmayın. Zira veritabanı mantığında düşündüğünüzde indexlenen ve sizin kriterlerinize uyan kayıtların sorgu sonucunda gelmemesi çok mantıksızca gelebilir.

Örnekle açıklamak gerekirse, indekslenmiş dizinlerde güvenlik ayarları değiştirilmiş ise indexlenen kayıtlarda bu ACL bilgileri de saklanmakta. Sizin yazdığınız ASP.NET uygulması da bu katalog bilgilerini sorgularken IUSR_makinaismi kullanıcısını kullanmaktadır. Büyük ihtimalle güvenlik ayarları değiştirilmiş biz dizinde IUSR_makinaismi kullanıcısının yetkileri de kaldırılmıştır. Ve siz sorguladığınızda hiç bir kayıt dönmeyebilir. Bunun sağlamasını Windows Yönetim Konsolundaki Index Service Query bölümünündeki sorulama formunu kullanarak yapabilirsiniz. Hem web den hemde windowstan aynı sonuçları alıyorsanız sisteminiz doğru çalışıyor demektir.

Eğer sonuçlar farklı ise özellikle indekslemeye başlamadan önce indexlenecek tüm klasörler için IUSR_makinaismi kullanıcısına yetki vermeniz (en azından okuma yetkisi) gerekir. Daha sonra indexlemeyi başlattığınızda (tecrübe ile sabit :) çalışıyor) veya mevcut index i güncellediğinizde (bu yöntemi test etmedim sanırım çalışır) indexlenen datalar üzerinde ASP.NET uygulamasının da sorgulama yetkileri olacaktır.

ASP.NET ile Microsoft Index Server uygulamalarına ait örneklerini aşağıdaki adreslerde bulabilirsiniz.

http://www.codeproject.com/KB/database/indexingservice.aspx

http://www.c-sharpcorner.com/UploadFile/sushil%20saini/UsingIndexServer11262005045132AM/UsingIndexServer.aspx

http://www.codeproject.com/KB/aspnet/search.aspx

http://support.microsoft.com/kb/820105

ASP.NET 2.0 Web Uygulamasında alt dizinlerden birini yada birkaçını programatik olarak sildiğinizde ASP.NET Runtime dizin ve dosyaları izleyerek uygulamanın değiştiğini düşünüp uygulamayı yeniden derliyor. Bu değişiklikleri App_Data dizininde yapsanız dahi aynı sorun devam ediyor. Tabi bu sırada oluşturululan session bilgileri de kayboluyor. Bu durum Microsoft a bug olarak iletilmiş ve şöyle bir çözüm bulunmuş.

Global.asax dosyasında  Application_Start prosedürü içine aşağıda kodu ekleyin.

Bu kod sayesinde Root dizindeki klasör değişiklileri izlenmiyor ancak kodlarda yapacağınız değişikler ve bin dizinindeki referans değişiklikleri gibi uygulamanın çalışmasını etkileyen klasör ve dosyalar izlenmeye devam ediliyor.

Benim de merakla beklediğim ASP.NET MVC nin 3. önizlemesi yayınlandı. Sanırım önümüzdeki süreçte ancak kendi makinalarımızda test etmekle yetineceğimiz bir özellik olacak. Hosting firmalarının "Herkes denesin problem olmazsa bizde yükleriz." anlayışı nedeni ile her beta ürün gibi ancak Release olmasını ve üzerinden bir süre geçmesini beklemek gerekecek.  Ama bu yeni özellikleri görünce mutlaka denemek isteyeceksinizdir. En azından kendi bilgisayarınızda test edebilirsiniz. Yeni MVC (Model-View-Controller) özellikleri ile bazılarında Microsoft klasik asp ye geri mi dönüyor sorusunu oluşturabilir. HTML tarafı biraz benzese de bence Framework ün yeteneklerini kullanabiliyor olmamız eski asp den epeyce farklı olduğunu göstermektedir.

Bence MVC ile Microsoft kendini aşma çabalarında bir adım daha atmıştır. Ancak burada MVC nin arkasındaki isimleri ve bu isimlerin eskiden Microsoft'un boş bıraktığı özellikle ORM (Object Relational Mapping) alanındaki çalışmalarına değinmeden geçemeyeceğim. Bu isimler Rob Conery (.NET tarafındaki En İyi ORM Frameworku olan SubSonic in mimarı "SubSonic ile ilgili yazılara daha sonra yer vereceğim.") ve Phil Haack (SubText blog mimarı).  Her büyük şirket gibi Microsoft'ta bu alandaki eksiğini gidermek için çözümü bu kişileri bünyesine katmakta buldu. MVC trenine yeni katılan bu iki isim çok hız kattı. 

Benimde kendi kendime sorduğum, bunlar .NET Framework te neden hala yok sorularına Microsoft yanıt bulmaya başladı.

MVC ile gelen özelliklerden bazıları :

• URL Routing (Bence URL-Rewriting)
• LINQ to SQL Kullanabilirsiniz
• Formları aynı sayfaya PostBack yapmak zorunda değilsiniz (Eskiden de istenirse yapılabiliyordu ama buradaki olay daha güzel)
• PHP tarafında kod yazanların hep şikayet ettiği sayfada bir sürü event validation kodları ve viewstate ler var sözleri Microsoft tarafından duyulmuş olmalıki artık sadece (Pure) HTML  kodları var.
• Kayıtları Düzenleme formları çok kolay oluşturulabiliyor.

Not: Demolar sırasında böyle bir hata alırsanız "Could not load file or assembly 'System.Web.Mvc' or one of its dependencies. Strong name signature could not be verified.  The assembly may have been tampered with, or it was delay signed but not fully signed with the correct private key. (Exception from HRESULT: 0x80131045)"

Benim derlediğim (Change Set  7061) System.Web.Mvc.dll(112,50 kb) i demo projeye ekleyebilirsiniz.

Yada CodePlex' ten yeni versiyonunu indirip System.Web.Mvc.dll i kendiniz derleyip bu yeni dll i demo projeye ekleyebilirsiniz.

ASP.NET MVC Preview 3 kurulum dosyasını indirmek için tıklayın.

ASP.NET MVC Preview 3 Northwind Demo Uygulamasını indirmek için tıklayın.

ASP.NET MVC Preview 3 videolarını izlemek için tıklayın (İngilizce)

Scott'un bu konuda yazdığı ayrıntılı yazı için tıklayın (İngilizce)

Flash grafiklere alternatif olarak kullanılabilecek güzel bir veri görselleştirme eklentisi. Visifire firması tarafından sunulan açık kaynak kodlu Silverlight grafikleri ASP, ASP.Net, PHP, JSP, ColdFusion, Ruby on Rails yada HTML kodları içine entegre edebilirsiniz.

Alternatif grafikleri görmek için  Visifire Gallery ziyaret edin.

Kendi grafiğinizi tasarlamak için : Chart Designer kullanabilirsiniz.